Home Artikelen Hydroponics en de Arabische landen

Hydroponics en de Arabische landen

De laatste tijd zien we een toename van mensen uit het Midden Oosten, vooral uit Saoedi-Arabië, Qatar, Pakistan, Bahrein en Egypte die vanuit o.a. economische motieven hydroponics teelt willen gaan opzetten.  Het laatste jaar zijn er dan ook veel initiatieven geweest van mensen die miljoenen willen investeren in het opzetten van een hydroponics farm.  En uiteindelijk blijkt dat bijna alle deze initiatieven mislukken. Op een paar grote na.  Bijvoorbeeld uit cijfers uit India blijkt dat Not more than 100 greenhouse farms survive out of a total of 2,283 set up across India.

Voedselonafhankelijk

De gedachten achter deze toename is voornamelijk het idee en de wil om voedsel onafhankelijk te zijn.  Althans dat is het verhaal. Wel begrijpelijk omdat veel landen in het Midden-Oosten 75 tot 90% van het voedsel dat ze eten importeren, omdat de regio te droog is en de klimatologische omstandigheden gedurende het hele jaar in de regio niet zo gunstig zijn voor conventionele landbouw. Bovendien wordt door een groeiende bevolking, en veranderende- en gezondere eetgewoonten, de vraag naar groenten en producten alleen maar groter.  En dat is natuurlijk een grote zorg voor de toekomstige voedselzekerheid van deze zich snel ontwikkelende regio. Vooral de politieke ontwikkelingen dwingen sommige landen tot actie…denk je?

De voordelen van hydroponics t.o.v. traditionele landbouw zou in deze landen toch mensen en geld moeten motiveren om het “van de grond” te krijgen.  De technologie om met water efficiënter om te gaan (tot 95%), en waar geen waterverdamping plaatsvindt, en het water wordt gerecycled in een gesloten en gecontroleerde omgeving, is er.  En juist in deze landen is de  grootste uitdaging het regelen van de binnentemperaturen van de kassen, en dit vereist uitgebreide en geavanceerde ventilatie- en koeltechnieken. Wanneer dit niet gebeurd en  de noodzaak hiervan ontbreekt, zie je veel kassen ontstaan die wel gebouwd worden maar niet bestand zijn tegen deze hoge temperaturen. De oogst is dan ook minder en niet meer rendabel voor de boer. Hoewel sommige grote bedrijven je een gouden toekomst voorspellen is de realiteit anders, omdat de keuze en de reden niet afgestemd waren op de realiteit

Onderscheidt commerciële hydroponics kassen en duurzame en sociale kassen.

Wat wij nu constateren en merken aan de vragen die binnenkomen is dat veel investeerders deze twee toepassingen van hydroponics met elkaar verwarren. En eigenlijk beiden geïntegreerd willen zien en dit ook verwachten. Het beeld van een gezellige kas met groenten en fruit  tegenover een fabriekshal met rijen groenten van dezelfde soort is niet hetzelfde. En het liefst allemaal ineen voor 1 miljoen dollar en winstgevend. En hier gaat het natuurlijk mis.

Maar wat is de reden hiervan

Graan: Wanneer we kijken naar de eetgewoonten van  veel Arabische landen zien we dat tarwe het gemiddelde dieet domineert. Brood is een belangrijk onderdeel van de voeding. De regio Noord-Afrika en het Midden-Oosten, met andere woorden de MENA-regio, speelt een belangrijke rol in de wereldwijde tarwemarkt in termen van graanvooruitzichten. In het seizoen 2017/18 zal de verzending in deze richting groeien, ondanks de toename van de tarweproductie in het Midden-Oosten en Noord-Afrika in vergelijking met vorig jaar (41,2 miljoen ton en 17,8 miljoen ton tegenover 39,9 miljoen ton miljoen ton en 14 miljoen ton, geoogst in 2016/17 MY, respectievelijk).  Helaas zien we ook een grotere vraag naar producten tegen de achtergrond van de bevolkingsgroei en als gevolg daarvan een groeiende import. Protesten van stijgende broodprijzen nemen alleen maar toe.

Vlees: Wat we momenteel zien is dat de vraag naar vlees in deze regio enorm toeneemt. Sommige landen moeten meer dan 60% importeren. Zo geven de Saoedi’s de voorkeur aan schapenvlees boven rundvlees en verbruiken ze in 2016  5.286 kilogram schapenvlees per hoofd van de bevolking en in Egypte is de situatie omgekeerd, gebruiken de inwoners 9,27 kilogram rundvlees per hoofd van de bevolking. Nu is dit maar weinig in vergelijking met ons verbruik van 75 kilo. Maar een feit is dat naast graan vlees een vast onderdeel is van hun voedingspatroon.

Groenten: Iedereen die op vakantie in het Midden Oosten is geweest weet dat groenten niet het belangrijkste onderdeel van de maaltijd is. Je kunt het groenten en fruit die gebruikt worden dan ook makkelijk benoemen. Het zijn uien, aardappelen, tomaten, knoflook, bloemkool, komkommer, kool, bonen, aubergine, citroenen, appels, bananen, sinaasappels, druiven, aardbei, watermeloen, grapefruit, dadels en olijven.  Dus bladgroenten zoals wij die kennen zul je hier niet veel tegenkomen. Het is dan ook zeer vreemd dat sommige “hydroponics bedrijven” zich richten op microgreens in deze regio’s. Het is zo iets als varkens gaan fokken in deze landen. De bevolking eet het niet, maar wel de toeristen in dure restaurants.

Welke kassen zijn we er wel

Er zijn succesvolle commerciële  projecten in o.a. Saoedie Arabie die bijvoorbeeld door Nederlandse of Spaanse bedrijven worden gerealiseerd. De producten die hier groeien worden dan ook via supermarkten aan het publiek verkocht. (voornamelijk tomaten, pepers en komkommers) Maar ook in landen als Koeweit, Iran, Dubai en de grootste staat in Oman. We praten hier echter over miljoenen projecten. Projecten die met behulp van overheden en investeerders niet van de grond zouden zijn gekomen.  Om een indruk te geven over de kosten:

  • High Tech: the frame of the greenhouse can be made of steel or aluminum covered with glass, polyethylene or polycarbonate.  A complete computerized, automated drip irrigation system (which monitors EC, pH, irrigation duration and frequency). Cooling is active and includes heating systems. Yields will be the highest with tomatoes averaging 90 kgm2 per year with an investment over €100,- to €300,- m2.
  • Medium Tech: the frame of the greenhouse can be made of steel covered with double polyethylene or rigid plastic. And drip irrigation is managed with computers (irrigation duration and frequency). Cooling can be passive or active, and with or without heating. Yields will be moderate with tomatoes averaging up to 45 kgm2 per year with an investment below €100,-m2.
  • Low Tech: the frame of the greenhouse can be made of steel or wood covered with single polyethylene film. Plants are grown in the soil floor and drip irrigated with manual control. Cooling is passive and there is no heat source. Yields will often be low with tomatoes averaging about 20 kgm2 per year with an investment of no more than € 35,-m2.

Goedkoper

Dit zijn de getallen die doorgaans gebruikt worden. Maar het kan natuurlijk nog goedkoper. Want een uitspraak die je vaak hoort is dan ook dat we in de meeste gevallen gewoon dure koelkasten in de woestijn zetten. Je kunt daarom hier dus niet spreken van duurzame ontwikkelingen. Af en toe zie je dat er zonne-energie of een verziltingmachines erbij wordt gehaald. Maar het concept klopt natuurlijk niet. Je gaat ook geen sauna op de noordpool zetten om  wat groenten te telen. Althans ik heb ze dat nog niet zien doen. Sla (95 % water) is dus eigenlijk een manier om gekoeld water van het land (woestijn) naar je bord te transporteren. Goedkoper is het dus om een glas gekoeld water met een minerale supplement te drinken. Maar sla is bigg business.

Wat moet het doel zijn

The future of farming is providing communities fresh produce grown by the community in a sustainable manner. Getting closer to the consumer not only reduces our carbon footprint, but also increases taste, nutrition and  shelf life. Maar vooral ook om de boer erbij te betrekken.

Ed van der Post